Psikolog Sevim Tunçsoy’dan zorbalıkla ilgili önemli açıklamalar

Psikolog Sevim Tunçsoy’dan zorbalıkla ilgili önemli açıklamalar
Psikolog Sevim Tunçsoy’dan zorbalıkla ilgili önemli açıklamalar

Psikolog Sevim Tunçsoy, zorbalık yaşayan çocukların büyük bir kısmının yaşadıklarını anlatmadığına dikkat çekti. Tunçsoy, “Çocuklar ya ‘büyütürler’ diye korkuyor, ya ‘beni suçlarlar’ diye susuyor ya da ‘benim hatam’ diye düşünüyor. Bu yüzden biz yetişkinlerin ilk yapması gereken şey, o sessizliği duymak” dedi.

Zorbalığın sadece okulda yaşanan bir durum olmadığını vurgulayan Tunçsoy, çocuğun duygularla kurduğu ilişkinin çoğu zaman evde şekillendiğini ifade etti. “Evde sürekli eleştirilen, duygularına alan açılmayan, hep ‘yanlış yapıyorsun’ mesajı alan çocuk, dışarıda kendini korumak için saldırganlaşabiliyor. Evde yer bulamayan çocuk, okulda başkasının duygusunu ezerek kendine alan açmayı öğrenebiliyor” diye konuştu.
 
Zorbalığa maruz kalan çocuklarla iletişim kurarken ailelerin sıkça düştüğü bir hataya da dikkat çeken Tunçsoy, “Çocuğa soru sorarken onu suçlayan bir dil kullanılıyor. ‘Sana böyle yapılmasına neden izin verdin?’ ya da ‘Neden karşılık vermedin?’ gibi sorular çocukları korumuyor. Aksine, ‘Demek ki ben yanlış yaptım’ düşüncesini güçlendiriyor ve şiddeti meşrulaştırabiliyor” ifadelerini kullandı.
 
Bu tür yaklaşımların çocuğun kendini daha fazla suçlamasına ve şiddete eğiliminin artmasına yol açabileceğini belirten Tunçsoy, ailelere şu önerilerde bulundu:
 
“Önce hızınızı düşürün. Hemen çözmeye çalışmayın. Önce çocuğa güven verin. Çocuğun sizinle sağlıklı bir iletişim kurabilmesi için yaşadığı olumsuzlukları rahatlıkla anlatabilmesi gerekiyor. ‘Anlat’ deyip gerçekten dinlemek, araya yorum koymamak çok önemli.”
 
Tunçsoy, çocuğa güven veren basit cümlelerin iyileştirici etkisine de değinerek, “‘Bunu benimle paylaştığın için teşekkür ederim’, ‘Yalnız değilsin’, ‘Suç sende değil’ gibi ifadeler çocuğun kendini güvende hissetmesini sağlar. ‘Bu seni korkutmuş olabilir, utanmış ya da yalnız hissetmiş olabilirsin’ demek, çocuğun anlaşıldığını hissetmesine yardımcı olur. Çocuk anlaşıldığını hissettiğinde yaşadıklarını daha net anlatmaya başlar” dedi.
 
Sürecin devamında çocuğun güçlendirilmesi gerektiğini belirten Tunçsoy, “Çocuk ‘Ben halledebilirim, ben başa çıkabilirim’ diyebilmeli. Bu inanç geliştiğinde olayın etkisi azalır. Öz sevgi ve öz güven desteklenmeli. Çocuk kendini sevdikçe zorbalığa karşı daha kolay sınır çizebilir” diye konuştu.
 
Açıklamalarını özetleyen Tunçsoy, “Çocuğu koruyan şey hemen çözmek değil; yanında durmak, yargısız dinlemek, duyguyu görmek, güvenli bir plan yapmak ve sınır koymayı öğretmektir. Çocuğun duyabileceği en iyileştirici cümle ise ‘Ben buradayım, bunu birlikte çözeceğiz’dir” ifadelerini kullandı.
 
Tunçsoy, ailenin tutumunun belirleyici olduğunu vurgulayarak, “Aile ne kadar destekleyici ve empatik olursa, çocuğun öz güveni ve öz sevgisi o kadar güçlenir. Bu da çocukların zorbalıktan daha az etkilenmesini sağlar” dedi.